Orta Çağ Avrupası'nda ekonomi genel olarak tarıma dayalıyken, Venedik ve Ceneviz gibi İtalyan kent devletlerinde ekonominin temeli koloniciliğe dayalı deniz ticaretiydi. İtalya'nın bu farklı durumu, aşağıdaki özelliklerinden hangisine bağlanabilir?
