Yeni Çağ başlarında Avrupa'da; • Hümanist düşüncenin yükselmesi, • Reform hareketlerinin başlaması, • Skolastik düşüncenin zayıflaması durumlarının ortaya çıkmasına; I. matbaanın yaygın olarak kullanılması, II. okuma yazma oranının yükselmesi, III. kâğıdın bollaşması ve ucuzlaması gelişmelerinden hangilerinin neden olduğu savunulabilir?
